Veel mensen horen bij de huisarts dat hun bloeddruk te hoog is. Wat betekent dat precies, en wat kunt u er zelf aan doen? In dit artikel beantwoordt de praktijkondersteuner de meest gestelde vragen uit het spreekuur.
Wat is een te hoge bloeddruk?
Bloeddruk is de kracht waarmee bloed tegen de wanden van uw bloedvaten duwt. Die druk wordt uitgedrukt in twee getallen, bijvoorbeeld 140 over 90. Het eerste getal is de druk tijdens een hartslag, het tweede de druk daartussen.
Een bloeddruk is verhoogd als de bovendruk structureel boven de 140 uitkomt, of de onderdruk boven de 90. Eén meting zegt niet altijd genoeg. Uw huisarts of praktijkondersteuner meet de bloeddruk daarom meerdere keren, op verschillende momenten.
Soms wordt u gevraagd thuis te meten. Dat geeft een betrouwbaarder beeld, omdat u dan ontspannen bent en niet in een witte jas kijkt.
Waarom is een hoge bloeddruk gevaarlijk?
Een verhoogde bloeddruk geeft zelden klachten. Dat maakt het lastig: u merkt er niets van, maar uw bloedvaten staan wel onder te veel druk. Op den duur beschadigt dat de wanden van de vaten.
Dit vergroot het risico op een hartinfarct, een beroerte of nierschade. Hoe langer de bloeddruk te hoog blijft, hoe groter dat risico. Vroeg ingrijpen loont dan ook.
Bij mensen met diabetes of een verhoogd cholesterol telt een hoge bloeddruk extra zwaar mee. In die gevallen is de grens voor behandeling soms al lager dan 140.
Wat kunt u zelf veranderen?
Leefstijl heeft een groot effect op de bloeddruk. Kleine aanpassingen kunnen al een meetbaar verschil maken. Dat is goed nieuws, want u hoeft niet meteen aan medicijnen te denken.
De meest effectieve aanpassingen op een rij:
- Minder zout gebruiken bij het koken en minder kant-en-klaarproducten eten
- Meer bewegen: minimaal 30 minuten per dag, vijf dagen per week
- Stoppen met roken, of in elk geval minderen
- Alcohol beperken tot maximaal één glas per dag voor vrouwen, twee voor mannen
- Op een gezond gewicht komen of blijven
- Voldoende slaap en het verminderen van langdurige stress
Deze veranderingen vragen tijd. Verwacht niet dat de bloeddruk na een week al daalt. Geef uzelf drie maanden en bespreek de resultaten met uw praktijkondersteuner.
Wanneer zijn medicijnen nodig?
Als leefstijlaanpassingen onvoldoende helpen, of als de bloeddruk erg hoog is, kan de huisarts medicijnen voorschrijven. Er zijn verschillende soorten bloeddrukverlagende middelen. Welk middel het beste bij u past, hangt af van uw leeftijd, andere aandoeningen en eventuele andere medicijnen die u al gebruikt.
Veel mensen vinden het lastig om te beginnen met bloeddrukmedicatie. Een begrijpelijke reactie. Maar medicijnen voor bloeddruk zijn goed onderzocht en worden al tientallen jaren veilig gebruikt. Ze verlagen het risico op een beroerte of hartinfarct aantoonbaar.
Bent u gestart met medicijnen, dan is het belangrijk om ze elke dag op hetzelfde moment in te nemen. Sla geen dag over, ook niet als u zich goed voelt. Uw huisarts of praktijkondersteuner bespreekt met u wanneer een controle nodig is.
Controles en het spreekuur
Bij een verhoogde bloeddruk hoort regelmatige controle. Hoe vaak dat nodig is, verschilt per persoon. Iemand die net begonnen is met medicijnen, wordt vaker gezien dan iemand wiens bloeddruk al jaren stabiel is.
Tijdens een controleafspraak wordt niet alleen de bloeddruk gemeten. De praktijkondersteuner vraagt ook naar uw gewicht, leefstijl en eventuele klachten. Soms wordt bloed geprikt om de nierfunctie en het cholesterol te controleren.
In de wachtkamer van veel praktijken hangen posters of liggen folders over leefstijl en gezondheid. Leveranciers als Pelser Groep leveren ook meubilair en inrichting voor dit soort ruimtes, maar de inhoud van de voorlichting bepaalt de praktijk zelf. Die voorlichting is een vast onderdeel van de chronische zorg.
Twijfelt u of uw bloeddruk goed genoeg onder controle is? Bel dan de praktijk voor een afspraak. U hoeft niet te wachten tot uw vaste controleafspraak.
Veelgestelde vragen over hoge bloeddruk
Kan ik mijn bloeddruk thuis meten, en hoe doe ik dat goed?
Ja, thuismeting is zinvol en wordt door huisartsen aangeraden. Gebruik een bloeddrukmeter die op de bovenarm wordt gedragen, niet op de pols. Zit rustig en ontspannen, met uw voeten plat op de grond. Wacht vijf minuten voordat u meet. Neem twee metingen achter elkaar en noteer beide uitkomsten. Meet bij voorkeur ‘s ochtends vóór het ontbijt en vóór het innemen van medicijnen. Doe dit een week lang en breng de uitkomsten mee naar uw volgende afspraak.
Moet ik helemaal stoppen met zout?
Volledig stoppen is niet nodig en ook niet realistisch. Het gaat om het verminderen van de totale zoutinname. De meeste mensen eten dagelijks veel meer zout dan ze denken, vooral via brood, kaas, vleeswaren en soepen uit blik of pak. Door bewuster te kiezen en minder kant-en-klaarmaaltijden te eten, daalt de inname al merkbaar. Koken met kruiden in plaats van zout helpt ook. Een daling van de zoutinname met twee gram per dag kan de bovendruk al met enkele punten verlagen.
Wat als ik bijwerkingen merk van mijn bloeddrukmedicatie?
Bijwerkingen komen voor, maar zijn niet bij iedereen hetzelfde. Veelvoorkomende bijwerkingen zijn een droge hoest, duizeligheid bij het opstaan of vermoeidheid. Merk u iets wat u zorgen baart, stop dan niet zomaar met de medicijnen. Neem contact op met de praktijk. De huisarts kan de dosering aanpassen of overstappen op een ander middel. Er zijn meerdere soorten bloeddrukverlagende medicijnen beschikbaar, zodat er bijna altijd een alternatief is dat beter verdragen wordt.
Leave a Reply